Ostatnio mieliśmy okazję wziąć udział w międzynarodowym programie BIP w rumuńskim mieście Jassy. Wyjazd został w całości poświęcony tematyce ocen, decyzji i zachowań moralnych w naszym codziennym życiu ((Im)Moral judgments, decisions, and behavior in our everyday life). Spotkanie w międzynarodowym gronie stworzyło świetną przestrzeń do wymiany doświadczeń i wspólnych dyskusji. Dla nas wszystkich była to szansa, by spojrzeć na ludzkie działanie z nowej, interdyscyplinarnej perspektywy i przeanalizować, jak w praktyce decydujemy o tym, co jest dobre, a co złe.
Podczas programu skupiliśmy się na mechanizmach rządzących naszymi wyborami, zaczynając od samego momentu powstawania ocen moralnych. Analizy i przeprowadzone warsztaty pokazały nam, że wbrew pozorom oceny te nie wynikają z chłodnej logiki. W rzeczywistości rodzą się one z szybkich, emocjonalnych intuicji, które pojawiają się w nas automatycznie. Dopiero po fakcie nasz mózg próbuje dopasować do nich racjonalne argumenty, aby uzasadnić przed samym sobą i innymi podjęte już stanowisko.
Na etapie podejmowania decyzji przyglądaliśmy się temu, jak człowiek w codziennym życiu balansuje między dwoma podejściami: chłodną kalkulacją zysków i strat a sztywnymi zasadami moralnymi. Analizowaliśmy różne scenariusze, które uświadomiły nam, że nasze ostateczne zachowanie zależy nie tylko od wewnętrznych przekonań. W ogromnym stopniu wpływa na nie presja społeczna, sytuacja, w której się znajdujemy, oraz kultura, w której żyjemy. Zauważyliśmy też, że kiedy nasze czyny mijają się z deklarowanymi wartościami, bardzo szybko uruchamiamy cały wachlarz psychologicznych usprawiedliwień i mechanizmów obronnych, by zachować dobre mniemanie o sobie.
Udział w projekcie pozwolił nam wyjść poza schematy tradycyjnej nauki i połączyć teorię z praktycznymi przykładami z życia. Wyjazd do Jassy przyniósł nam nie tylko nowe międzynarodowe znajomości i wspomnienia, ale przede wszystkim znacznie lepsze zrozumienie procesów decyzyjnych. Zdobyta wiedza i nowa perspektywa na mechanizmy ludzkich zachowań z pewnością będą dla nas przydatne w przyszłości.
Joanna, Kacper, Karol, Prawo III; Konrad, Prawo II
